Öğretmen adaylarına ilişkin mali ve sosyal haklar çok düşük

Yeni Şafak gazetesi yazarı Ahmet Ünlü'nün yazısının ilgili bölümü...

Öğretmen adaylarına ilişkin mali ve sosyal haklar Kanunun 14’üncü maddesinde düzenlenmiştir.

Buna göre, öğretmen adaylarına, hazırlık eğitimi sürecinde her ay (23.310) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda ödeme yapılır. Bu ödeme, damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz. Öğretmen adaylarından belgeye dayalı sağlık mazeretleri sebebiyle hazırlık eğitimi süresince toplam yirmi gün ve üzeri hazırlık eğitimine katılamayan veya katılamayacak olanların, mazeretlerinin ortadan kalkmasını takip eden ilk hazırlık eğitimi programına tekrar alınmak üzere kayıtları dondurulur. Kaydı dondurulanlara bu süre boyunca ödeme yapılmaz.

Bu ödemenin parasal karşılığı ise 23.310*0,907796 = 21.160,72 TL olup, bu ödemeden binde 7,59 oranında damga vergisi kesilecektir. Bu ödemenin oldukça düşük olduğunu belirtmemiz gerekiyor.

Diğer yandan öğretmen adaylarından askerlik yükümlülüğü bulunanların askerlik hizmetleri, Akademideki eğitimleri süresince ertelenecektir.

Yine öğretmen adayları hazırlık eğitim sürelerinde 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında genel sağlık sigortalısı sayılırlar. Bu kişiler adına Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenecek primler, öğretmen adaylarına birinci fıkrada öngörülen ödemeden bağımsız olarak Bakanlık bütçesinden karşılanacaktır.

GSS kısa vadeli sigorta kollarından olup, sadece sağlık yardımı içerdiğinden tam sigortalı sayılmayacaktır. Şuan stajyerler ısrarla bu sürelerin sigortalılıkta değerlendirilmesi için büyük bir çaba sarf ediyorlar. Hal böyle iken öğretmen adaylarını da stajyer (çırak) kapsamına sokup ilerleyen süreçte farklı ve haklı talep sahibi yapmak bize göre sağlıksız bir yöntemdir. Bu nedenle öğretmen adaylarının adaylık sürelerinin uzun vadeli sigorta kolları kapsamına alınarak ücretlerinin göreve aday öğretmen olarak yeni başlayanların seviyesine çıkarılması daha doğru olacaktır.

Bu kişilerin genel sağlık sigortası primleri, 82’nci maddeye göre belirlenen prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz günlük tutarı üzerinden Millî Eğitim Bakanlığı bütçesinden ödenecektir. Bu kişilerin kapsamda olan eş ve çocukları ile ana ve babaları da bakmakla yükümlü olunan kişi sıfatıyla genel sağlık sigortasından yararlandırılacaktır.

Öğretmen adaylarına öğretmenler gibi işlem yapıp ücretlerini ve sigortalarını farklı düzenlemek kabul edilebilir bir durum değildir. Yani öğretmen adaylarına öngörülen disiplin cezası gerektiren fiillere bakıldığında 657 sayılı Kanunun 125’inci maddesine göre uyarlama yapıldığı görülmektedir.